اَللّهُمَّ عَجِّل لِوَلیِّکَ الفَرَج

ده روش برای اجرای برنامه

 

ده فرمان برای اجرای برنامه

 

امروزه ما می‌دانیم که برای رسیدن به هر موفقیتی باید از قبل برنامه‌ریزی دقیق و منظمی داشته باشیم بنابراین یکی از مشکلات دانش‌آموزان برای موفقیت در کنکور عدم داشتن یک برنامه با قابلیت اجرایی است.

 

بارها اتفاق افتاده است که دانش‌آموزان از نداشتن برنامه شکایات کرده‌اند، اما عده بیش‌تری هستند که از داشتن و اجرا نشدن برنامه گلایه می‌کنند. این‌که برنامه‌ای برای خود می‌ریزند، یک یا دو روز با آن پیش می‌روند اما بالاخره به هزار و یک دلیل و گاه حتی بی‌دلیل برنامه اجرا نمی‌شود و به اصطلاح بی‌خیال برنامه می‌شوند. به‌طور معمول این دسته از افراد پس از چند روز احساس می‌کنند نمی‌توانند بدون داشتن برنامه پیش بروند و دوباره برنامه‌ریزی می‌کنند و باز هم ...

 

مساله عمده کسانی که نمی‌توانند با برنامه پیش بروند در دو مورد کلی خلاصه می‌شود:

 

نخستین عامل، غیرعملی یا اشتباه بودن برنامه ارایه شده است و دومین عامل که مانع اجرا شدن برنامه می‌شود آشنا نبودن با روش‌های مدیریت زمان و مدیریت برنامه است.

 

برنامه‌ریزی دو هدف عمده را در بر دارد:

 

هدایت شما برای رسیدن به اهداف کوتاه مدت از راهی کوتاه و مطمئن و سریع

 

خارج کردن شما از سردرگمی روزانه برای اینکه کدام کتاب و یا جزوه را مطالعه کنید.

 

اکنون در رابطه با قوانینی صحبت می‌کنیم که برنامه را قابل اجرا می‌کند.

فرمان اول: قورباغه را قورت بده!

 

این اصل که توسط برایان تریسی در قالب کتابی مجزا انتشار یافته است به بیان ساده می‌گوید مهم‌ترین کار هر روزتان را بلافاصله انجام دهید.

 

مهم‌ترین کارها را می‌توان در دو مورد شناسایی کرد، نخست درسی که در رشته و زیرگروه مورد علاقه شما بیش‌ترین ارزش را داراست ودوم درسی که شما در آن ضعف اساسی دارید. واضح است که هر دوی این‌ها برای شما از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است.

 

برایان تریسی می‌گوید: «روی این مهم‌ترین کار باقی بمانید تا به‌طور صددرصد تکمیل شود»

 

این نکته را نیز این‌گونه باید در نظر گرفت که تا ایجاد تسلط کامل در درس‌های دارای ارزش بالا و برطرف شدن ضعف در درس مورد نظر باید بیش‌ترین زمان واولویت نخست را به آن‌ها بدهید.

 

این فرمان را می‌توان از دید دیگری نیز بررسی کرد و آن این‌که هر روز در ابتدای برنامه و در ساعات آغازین روز که بیش‌ترین انرژی را دارید باید سخت‌ترین درس را که بیش‌ترین میزان انرژی را از شما می‌گیرد، مطالعه کنید. این مورد می‌تواند در مورد درس‌هایی که به آن علاقه کم‌تری دارید نیز صادق باشد، به‌این ترتیب که درسی را که به آن علاقه کم‌تری دارید در ابتدای صبح مطالعه کنید و دیگر خیال‌تان راحت است که سخت‌ترین قسمت برنامه را پشت‌سر گذاشته‌اید.

 

فرمان دوم: قانون یک در میان را رعایت کنید

 

به‌طور کلی دروس به 2 دسته حافظه‌محور و مساله‌محور تقسیم می‌شوند. دروس حافظه‌محور همان‌طور که از اسم‌شان پیداست درس‌هایی هستند که باید حفظ شوند مثل قسمت عمده درس‌های عمومی (با مباحثی مثل قواعد عربی، گرامر زبان انگلیسی و حتی قسمت‌هایی از درس زبان فارسی مشابه دروس مساله محور برخورد می‌شود)

 

درس‌های مساله محور عبارتند از درس‌هایی که برای یادگیری آن‌ها به حل مساله و مثال‌های بسیار نیاز داریم. مانند درس‌های ریاضی، فیزیک، هندسه و قسمت‌های از درس شیمی که به محاسبات و حل مسأله می‌پردازد.

 

عده‌ای درس‌های عمومی را حافظه‌محور و درس‌های اختصاصی را مساله محور در نظر می‌گیرند که این تقسیم‌بندی صحیح نیست، روش صحیح آن است که هر یک از دروس عمومی و اختصاصی را جداگانه بررسی کرده و در هر درس قسمت‌های حافظه‌محور و مسأله‌محور را از هم جدا کنیم.

 

فرمان دوم مدیریت زمان و برنامه، بیان می‌دارد که درس‌های حافظه‌محور و مسأله‌محور را به‌صورت یک در میان در برنامه بگنجانید و مطالعه کنید. از آن‌جا که هر کدام از درس‌های حافظه‌محور و مسأله‌محور از نیمکره‌های جداگانه مغز کار بیش‌تری می‌کشند. لذا این فرمان به نوعی به استراحت نیمکره دیگر مغز و بازیابی توان آن کمک می‌کند، یعنی وقتی درس‌ها را یک در میان مطالعه می‌کنید در هر بار یک نیمه‌مغز استراحت کرده و نیمه‌دیگر فعالیت می‌کند و به‌این ترتیب مغز در همه حال با انرژی بالا فعالیت می‌کند.

 

فرمان سوم: ابزار کنترل ایجاد کنید.

 

بهترین روش کنترل استفاده از کتاب برنامه‌ریزی است. اگر شما همیشه آن‌چه را که انجام می‌دهید یادداشت کنید و یک‌‌بار در آخر شب و یک‌بار در آخر هفته آن را بررسی کنید متوجه خواهید شد که به چه کارهایی زمان زیادی داده‌اید و چه کارهایی را فراموش کرده‌اید و همچنین متوجه خواهید شد چقدر طبق برنامه عمل کرده‌اید.

 

شما باید هر روز بلافاصله بعد از اتمام مطالعه یک درس، طول زمان مطالعه، نام مبحث مطالعه شده و تعداد تست‌های حل شده را در جدول مربوطه وارد کنید، نکته مهمی که باید دقت داشته باشید این است که بلافاصله بعد از اتمام مطالعه هر درس، کتاب برنامه‌ریزی را کامل کنید. در پایان روز جمع ساعات مطالعه روزانه را یادداشت کنید و در آخر هفته جمع ساعات مطالعه شده برای هر درس در هفته را یادداشت کنید.

 

این کتاب برنامه‌ریزی وسیله‌ای برای نظارت بر فعالیت‌های شما می‌باشد. این کتاب به شما نشان می‌دهد امروز چه‌مقدار با برنامه پیش رفته‌اید؟ آیا به اندازه کافی تست حل کرده‌اید؟ آیا نسبت به روز گذشته میزان مطالعه شما افزایش یافته است؟ نسبت به هفته گذشته چطور؟ آیا درس‌ها را طبق فرمان‌های قبلی مطالعه کرده‌اید؟ این کتاب برنامه‌ریزی وسیله‌ای برای ایجاد انگیزه در شما برای پیشرفت مناسب عمل کردن طبق برنامه است سعی کنید با پر کردن صحیح و بررسی و کنترل مداوم، با آن دوست و صمیمی شوید.

 

فرمان چهارم: هدف خود را هر روز مرور کنید.

 

هدف اگر صحیح انتخاب شود می‌تواند عامل مهمی در جهت ایجاد انگیزه باشد. یکی از عواملی که باعث می‌شود، برنامه اجرا نشود نداشتن انگیزه است. هدف خود را به‌صورت واضح و روشن با جزییات کامل برای خودتان ترسیم کنید.

 

هدف خود را روی کاغذ بنویسید دقیقاً مشخص کنید چه رشته‌ای؟ در چه دانشگاهی؟ چه رتبه‌ای؟ و آیا با شرایط شما خیلی دور از دسترس نیست و یا کاملاً دست یافتنی است.

 

جملاتی مثل این‌که دوست دارم در یک رشته خوب در یک دانشگاه خوب قبول شوم ترجیحاً در دانشگاه سراسری و اگر نشد دانشگاه آزاد را هدف نمی‌گویند!!

 

هدف خود را روی کاغذ بنویسید و آن‌را در جایی بگذارید که بتوانید هر روز آن‌را ببینید. می‌توانید عکس خود را به‌عنوان یکی از قبول‌شدگان سال آینده با رتبه و رشته دلخواه بر روی کاغذ بچسبانید و هر روز به‌ویژه زمان‌هایی که فاقد انگیزه کافی هستند هدف خود را مرور کنید در تصویر ذهنتان خودتان را ببینید که به هدفتان رسیده‌اید خود را در دانشگاه مورد علاقه‌تان ببینید احساس شادی، شعف، اعتمادبه‌نفس و لذتی که تجربه می‌کنند را به‌خاطر بسپارید.

 

صحنه‌ را کاملاً پر نور و صدا و متحرک ببینید در واقع خودتان را در صحنه مشاهده نکیند بلکه احساس کنید به‌این ترتیب انگیزه و نیروهای شما جدای رسیدن به هدف چند برابر می‌شود و در‌نتیجه برنامه را با انرژی بالا اجرا می‌کنید.

 

فرمان پنجم: برای تیزکردن اره، زمان در نظر بگیرید

 

مطالعه مستمر و بی‌وقفه درس‌ها، گاه با هدف جبران کم‌کاری‌ها و عقب‌افتادگی‌ها از سوی دانش‌آموزان اجرا می‌شود. استراحت ضرورت تام دارد، لازم است بین دو واحد مطالعه درسی به‌طور حتم استراحت و فعالیت‌های تفریحی مختلف در نظر بگیرید تا انرژی فعالیت برای روزها و ساعت‌های بعدی فراهم شود. در واقع منظور از تیز کردن اره بالابردن توانایی و کارکرد مغز خسته و مورد استفاده قرار گرفته از طریق فعالیتهای تفریحی و آرامبخشی است که می تواند مانند آنتی ویروس سرعت هارد دیسک مارا بالابرده و کیفیت کاری آنرا ارتقاء ببخشد.

 

مضرات تیز نکردن اره عبارتند از: کاهش کارکرد مفید مغز و توانایی جذب مطالب، کاهش روحیه و انرژی فعالیت برای روزها و ساعت‌های بعد، پائین آمدن کیفیت مطالعه و مهم‌تر از همه توقف ناخودآگاه پیش‌روی طبق برنامه به‌خاطر خستگی مفرط.

 

بهتر است برای استراحت نیز در برنامه خودتان زمان در نظر بگیرید تا با انرژی بیش‌تری درس بخوانید و هنگام استراحت با خیالی کاملاً آسوده و به دور از نگرانی به تفریح بپردازید.

 

فرمان ششم: هر شب برنامه های امروز و فردای خود را بررسی کنید

 

این فرمان در واقع مکمل فرمان سوم است. هر شب مانند یک فرد بازاری اقتصاددان، کتاب برنامه‌ریزی خود را باز کرده و به بررسی عملکرد روزتان بپردازید و از خود بپرسید آیا امروز از عملکرد خود از هر جهت راضی هستم؟ اگر نه علّت چیست؟ سپس برای فردای خود تکلیف تعیین کنید. این که فردا کی از خواب بیدار می‌شوید یا کی نمازتان را می‌خوانید، کی شروع به درس خواندن می‌کنید و طبق برنامه چه درس‌هایی و چند ساعت مطالعه می‌کنید. با این کار در واقع ضمیر ناخودآگاه‌تان را برنامه‌ریزی کرده و با ایجاد یک هدف ملموس اجرای برنامه را برای خود راحت‌تر می‌کنید.

 

فرمان هفتم: از صبح بیش‌ترین استفاده را بکنید: (سحرخیز باش تا کام‌روا شوید)

 

تمام انسان‌های موفق به سحرخیزی واستفاده بهینه از زمان قبل از ظهر تاکید ورزیده‌اند. بهتر است برنامه روزانه خود را طوری تنظیم کنید که بتوانید شب‌ها زود بخوابید و صبح نیز زود از خواب بیدار شده و برنامه را شروع کنید. اگر از آن دسته افرادی هستید که دیر از خواب بیدار می‌شوید هر هفته نیم‌ساعت زمان بیدار شدن‌تان را به عقب بکشید تا به ساعت 6 تا 30/5 صبح برسید. فرض کنید برای یک روز 8 ساعت برنامه‌ریزی کرده‌اید اگر ساعت 6 صبح شروع به مطالعه کنید می‌توانید به‌راحتی 5 ساعت آن را تا ساعت 1 بعدازظهر (که بیش‌ترین مقدار انرژی و شادابی را دارا هستید) اجرا کنید و به‌این ترتیب برای بعدازظهر حدود 3 ساعت برنامه باقی می‌ماند. البته به این نکته هم باید توجه نمود که در مواقعی که شرایط محیطی ایجاب می کند می توان از شب بیشتر از صبح استفاده نمود مثل آرامش خانه برخی از داوطلبان کنکور که در شب خیلی بیشتر از صبح است.

 

فرمان هشتم: مسامحه، توجیه، بهانه، تعویق ممنوع

 

چهار خصلت فوق (که متاسفانه بین دانش‌آموزان زیاد هم دیده می‌شود) عامل اصلی موفق نشدن در اجرای طرح‌ها و برنامه‌های از پیش تعیین شده است. یادتان باشد هر زمانی‌که در مورد قسمتی از برنامه سهل‌انگاری کردید و هر بهانه و توجیهی را برای به تعویق انداختن آن داشتید در مسیر اشتباه قرار دارید. برنامه‌ای که ریخته‌اید باید حتی الامکان تحت هر شرایطی اجرا شود. چرا که می‌دانیم ضامن موفقیت شما در دستیابی به هدف است. فراموش نکنید تا جای ممکن برای اجرا نشدن برنامه بهانه جویی و دلیل تراشی نکنید. سعی کنید برنامه را تا جایی که می‌توانید دقیق طراحی کنید تا فرصت مسالحه نداشته باشید. اصول آموخته شده را به‌دقت اجرا کنید، محل مطالعه را جایی دل‌پذیر و در عین حال مناسب برای تمرکز انتخاب کنید. از یک نفر ناظر بی‌طرف کمک بگیرید تا در اجرای دقیق برنامه در کنار شما باشد، این شخص می‌تواند پدر، مادر، خواهر یا برادر کوچک‌تر و یا یک مشاور باشد. این‌ها روش‌هایی است که از مسامحه و کم‌کاری شما جلوگیری می‌کند.

 

 فرمان نهم: انعطاف‌پذیر باشید

 

تلاش و تمرکز شما باید بر اجرای دقیق و بی‌کم و کاست برنامه باشد، اما طبیعی است به‌طور حتم موانعی پیش خواهد آمد که شما را از اجرای دقیق برنامه باز بدارد. برای برخورد با این موارد دو نکته را مدنظر داشته باشید. نخست این‌که آیا این موانع طوری هستند که اجرای برنامه را مختل می‌کنند و در حقیقت آیا اهمیت آن‌ها از برنامه بیش‌تر است؟ و یا این‌که در دسته‌بندی مواردی از قبیل بهانه و مسامحه قرار می‌گیرند؟ نکته دوم زمانی است که شما مطمئن شوید که ناگزیر از تغییر برنامه‌اید در این‌صورت برنامه را تغییر دهید.

 

هنگام طراحی برنامه اصولی را رعایت کردیم که برنامه حداکثر انعطاف‌پذیری را داشته باشید با در نظر گرفتن زمان‌هایی برای جبران در برنامه (BOX خالی) باعث می‌شویم که برنامه قابلیت اجرایی داشته باشد. عده‌ای بر این باورند که اگر قسمتی از برنامه اجرا نشود کل برنامه را کنار بگذارند. در حالی‌که شما باید خود را برای اجر نشدن قسمت‌هایی از برنامه آماده کرده و بدانید اگر قسمتی از برنامه اجرا نشد برای کامل اجرا شدن قسمت‌های دیگر برنامه باید بیش‌تر همت کنید. درست مثل کسی که در مسیر مسابقه زمین می‌خورد، باید برخاسته و به مسیر خود ادامه بدهد. از فرصت‌های پیش‌بینی شده در برنامه برای اجرای قسمت‌های اجرا نشده، استفاده کنید.

 

فرمان دهم: عادت‌های خود را مدیریت کنید

 

فیلسوفی گفته است: اندیشه بکارید وعمل برداشت کنید عمل بکارید وعادت برداشت کنید، عادت بکارید و منش برداشت کنید، منش بکارید و سرنوشت برداشت کنید اگر این جمله را از پایان به آغاز مهندسی معکوس کنید نتیجه می‌گیریم برای مدیریت سرنوشت خود باید منش خود را اصلاح کنیم برای اصلاح منش، عادت‌ها و برای اصلاح عادت‌ها باید رفتار مناسب داشته باشیم، این روند اصلی مهم در مدیریت سرنوشت است که تغییر را باید از خودتان و رفتارهای روزانه‌تان آغاز کنید. اما با کمک دانش روان‌شناسی نیز می‌توانیم کاری کنیم تا اعمال ما به راحتی تبدیل به عادت شوند. نکته مهم این‌جاست که بدانید برای ایجاد و یا تغییر یک عادت باید با اراده دست به عمل زد و هیچ فرمول جادویی برای تغییر یک شبه وجود ندارد غیر از: اراده + عمل + پایداری = پیروزی

 

نخستین تکنیک برای تغییر عادت‌ها استفاده از نظام پاداش است. قانون پاداش در روان‌شناسی بیان می‌دارد هر عملی که پاداش دریافت کند تمایل به تکرار آن بیش‌تر می‌شود، پس طبق این اصل شما اگر مطابق برنامه پیش بروید باید به خود پاداش بدهید، بهتر است پاداشی برای خود تعیین کنید که برای شما لذت‌بخش باشد، مثل بیرون رفتن با دوستان یا تماشای فیلم و یا هر عمل مطلوب دیگر. به‌این ترتیب روز بعد و روزهای بعد اجرای برنامه برای شما راحت‌تر و راحت‌تر می‌شود.

 

دومین تکنیک روش خود کنترلی اسکینر است مهم‌ترین رقیب هر کس خود فرد است و اگر هر کسی با خودش رقابت کند تا هر روزش بهتر و مفیدتر از روز قبل باشد می‌تواند به یک پیشرفت مداوم امیدوار باشد. 

دانلود فقط با IP ایران امکان پذیر است.

ارسال نظرات